Vrouwen gaan noodgedwongen downdaten of blijven vrijgezel

Op de relatiemarkt heet het ‘downdaten’. Dat klinkt erger dan het is. Het gaat om de verschuiving die mannen en vrouwen in de afgelopen halve eeuw hebben gemaakt. Vrouwen zijn steeds vaker hoger opgeleid dan hun partner. In 2003 was dit het geval 21,5% van de Nederlandse stellen, in 2016 was dit reeds gestegen naar 24%.

Harde cijfers
Uit onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat 970.000 vrouwen hoger opgeleid zijn dan hun partner. Het CBS vergeleek heteroseksuele stellen van 25 jaar of ouder met hun partner met wie ze, al dan niet getrouwd, samenwonen. Terwijl het aantal vrouwen dat hoger opgeleid is gestaag groeit, daalt dat van de mannen met een hoger onderwijsniveau dan hun partner van 38% naar 34% tussen 2003 en 2016. In 40% van de gevallen hebben beiden hetzelfde opleidingsniveau.

Jonge meiden gaan als een speer
De voorsprong zit aan de onderkant qua leeftijd. Jongere vrouwen zijn vaker de hoogst opgeleide partner. In de groep 25 t/m 35-jarige vrouwen heeft bijna een derde een hoger onderwijsniveau. Ter vergelijking: bij de 65-plussers ligt dit op 14%. Het verschil tussen mannen en vrouwen is vaak maar 1 onderwijsniveau als de vrouw het hoogst opgeleid is, bijvoorbeeld als zij een wo-master heeft afgerond en hij een hbo-bachelor op zak heeft. Als de man het hoogst opgeleid is, verschilt de hoogste genoten opleiding tussen beide seksen vaak 2 niveaus.

Theoretisch en/of praktisch opgeleid
De groei in het opleidingsniveau hangt samen met de stijging van het gemiddelde onderwijsniveau in Nederland: steeds meer mensen zijn theoretisch opgeleid. Het aandeel vrouwen met een bachelor-opleiding of hoger steeg van 20% naar 30%, bij mannen van 27% naar 33%. Het aantal mensen dat praktisch opgeleid is, is nam dus af. Maar de trendwatchers geven het al aan: straks kan een goede loodgieter een advocatentarief per uur toucheren. En zo komt het dan qua bankrekeningen toch weer goed.